Những điều thú vị về ngày giỗ đầu (tiểu tường)

Ngày giỗ đầu, còn được gọi là ngày tiểu tường, là ngày đầu tiên sau một năm mất của người thân. Trong thời gian này, nỗi buồn và tủi nhục vẫn còn đọng lại trong lòng người sống, con cháu vẫn thương nhớ cha mẹ, vợ chồng đau lòng mất đi một nửa, và cha mẹ tiếc nuối không dứt.

Một năm có vẻ dài, nhưng đau thương mất người thân vẫn còn chưa đủ để làm lành vết thương lòng, chưa đủ để xóa tan những kỷ niệm buồn vui giữa người sống và người chết, chưa đủ để giảm đi nỗi đau mất đi người thân trong lòng người sống.

Trong ngày giỗ đầu, khi cúng tế cho người chết, người sống mặc bộ áo tang giống như ngày đưa tang, đặc biệt là con cháu, để thể hiện tình yêu và nhớ thương mãi không phai với linh hồn người đã khuất. Con cháu trong lễ cúng cũng khóc giống như trong đám tang.

Ở những gia đình giàu có, trong ngày giỗ đầu, người ta thường mời đội kèn để chơi nhạc thờ từ ngày cúng tiên thường cho đến ngày giỗ chính (chính kỵ).

Trong ngày giỗ đầu, quần áo, đĩa xô, mũ gậy sử dụng trong đám tang, con cháu phải mang ra mặc và đáp lễ khách đến dự giỗ trước bàn thờ của cha mẹ. Xưa kia, ông bà ta cho rằng, việc con cái ăn mặc như trong đám tang là để chứng minh lòng hiếu thảo của mình đối với cha mẹ.

Trong những gia đình giàu có, ngày giỗ đầu thường tổ chức lễ cúng lớn mời khách họ hàng, láng giềng và bạn bè.

Trong ngày giỗ đầu, người sống thường mua đồ để cúng cho ng

ười chết như quần áo, đĩa xô, giường chiếu… thậm chí cả xe cộ và phương tiện đi lại. Tóm lại, là mua đủ đồ dùng mà người sống sử dụng trong cuộc sống. Ý nghĩa là trên thế gian thì dưới âm cũng vậy. Ở cõi âm đã có thì cõi tạm không thể thiếu.

Ở trong lễ cúng này còn có việc đốt hình nhân. Người ta tin rằng, khi đốt hình nhân bằng giấy, hình nhân sẽ trở thành người hầu hạ cho người đã khuất. Nhiều con cháu còn đốt hình nhân nữ để có người hầu hạ mát xa cho người già. Tục lệ đốt hình nhân đã xuất hiện từ rất lâu đời.

Từ thời cổ xưa, có một số dân tộc, khi người chồng chết, vợ và cả những người hầu, đầy tớ, con cái đều phải chết theo. Nhưng sau đó, do bản chất tự vệ của con người, hình nhân đã được sử dụng thay thế. Vì thế, việc đốt hình nhân đã trở thành một phần không thể thiếu trong lễ cúng. Và con cháu còn nghĩ đến việc đốt vàng mã để cung cấp cho người chết mọi thứ cần thiết cho “cuộc sống” hàng ngày ở cõi âm.

Trong cuộc sống hiện đại ngày nay, có nhiều người cho rằng đốt vàng mã hoặc đốt hình nhân là vô nghĩa. Tuy nhiên, trong lòng họ cũng không muốn làm khó lòng người thân, vì vậy vẫn tiếp tục đốt vàng mã trong ngày giỗ và cho rằng dù có điều đó là sai lầm, nhưng không gây hại gì, ngược lại, nếu không tuân thủ truyền thống và không đốt vàng mã, lại mang tội với tổ tiên, ông bà và cha mẹ.

Viettel AIO