Ở bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về quẻ Thuỷ Hỏa Ký Tế, một trong những quẻ quan trọng trong Kinh Dịch. Được biểu thị bằng trigram |:|:|: (Thuỷ), quẻ này mang ý nghĩa hợp danh, hiện hợp, gặp nhau và hoàn thành công việc. Hanh tiểu gia đại, việc nhỏ thì thành. Điều đó có nghĩa là những việc nhỏ nên được thực hiện và hoàn thành.

Trong quá trình thần tiên, nếu có cơ hội tốt hơn người khác để hoàn thành một công việc nào đó, hãy làm việc đó. Việc vượt qua sông, được coi là cần thiết và đã thành công.

Thoán từ 既濟 (Kí tế) có nghĩa là đã xong: Hanh thông, nếu làm các công việc nhỏ, và giữ được những gì đã hoàn thành thì mới có lợi. Ban đầu tốt, cuối cùng lại loạn (nát bét).

Trong quá trình nghiên cứu, chúng tôi đã tìm hiểu sâu hơn về quẻ này và hiểu rằng “tiểu hanh” mới là cách hiểu chính xác nhất. Tiểu hanh có nghĩa là công việc nhỏ được hoàn thành.

Ở quẻ này, trên là nước, dưới là lửa. Lửa đẩy lên còn nước lại chảy xuống, đó là sự hợp tác giữa nước và lửa, giúp nhau để thành công. Có thể tưởng tượng như nồi nước đặt trên bếp lửa, lửa bốc lên và nước mới nóng, mới sôi được.

Nếu xét về sáu hào trong 1: hào dương nào cũng ở vị dương, hào âm nào cũng ở vị âm; hào nào cũng có ứng viện: 1 dương có 4 âm ứng; 2 âm có 5 dương ứng; 3 dương có 6 âm ứng; tất cả đều tốt đẹp, mọi việc được hoàn thành, đó là sự hanh thông.

Trong thời gian của quẻ Kí tế, công việc lớn đã hoàn thành, nhưng còn phải hoàn thành cả công việc nhỏ nữa mới được coi là hoàn thành thật sự. Sau khi hoàn thành, lại phải cố gắng duy trì công việc; nếu không, chỉ tốt ở giai đoạn ban đầu mà cuối cùng sẽ nát bét. Với ý nghĩa này, luôn nghĩ đến việc phải lo trước khi bị loạn.

Thoán truyện giảng mới đầu tốt vì hào 2 ở nội quái có đức nhu thuận mà đặc trưng; và cuối cùng sẽ loạn vì ngừng không tiến nữa, không đề phòng nữa (chung chỉ tắc loạn).

Đại Tượng truyện cũng căn dăn phải phòng trước lúc loạn, lúc suy.

Những hào từ:

  1. Sơ cửu: Kéo lết bánh xe (chậm lại), làm ướt cái đuôi thì không có lỗi.

  2. Lục nhị: Như người đàn bà đánh mất cái màn xe, đừng đuổi theo mà lấy lại cứ đợi bảy ngày sẽ được.

  3. Cửu tam: Vua Cao Tôn đánh nước Quỉ Phương, ba năm mới được, đừng dùng kẻ tiểu nhân.

  4. Lục tứ: Thuyền bị nước vào, có giẻ để bít lỗ, phải răn sợ suốt ngày.

  5. Cửu ngũ: Hàng xóm bên đông mổ bò (làm tế lễ lớn) mà thực tế không hưởng được phúc bằng hàng xóm bên tây chỉ tế lễ sơ sài.

  6. Thượng lục: Ướt cái đầu, nguy.

Cuối cùng, quẻ Kí tế là một quẻ tốt, nhưng chỉ ba hào đầu là khá tốt, ba hào sau càng tiến lên càng xấu: hào 5, kém phúc hào 2, và hào trên cùng (ướt đầu) so với hào 1 (ướt đuôi) còn xấu hơn nhiều. Vẫn là lời khuyên gặp thời thịnh phải cẩn thận, đề phòng lúc suy.

Nguồn: “Quẻ 63: Thủy Hỏa Ký Tế” trên Viettel AIO