Con dĩn, còn được gọi là con dãn, thường bị nhầm lẫn với muỗi. Chúng có thể gây vết đốt đau, sưng to và ngứa. Đặc biệt, chúng có nguy cơ truyền bệnh cao. Vì thế, việc tìm hiểu về con dĩn và cách đuổi chúng là rất quan trọng. Dưới đây là những thông tin bạn cần biết về chủ đề này.

Tìm hiểu về con dĩn

Con dĩn là gì?

Con dĩn là một loại côn trùng có tên khoa học là Ceratopogonidae, có hình dáng tương đối giống với muỗi. Tuy nhiên, chúng nhỏ hơn muỗi, chỉ dài từ 1 – 3mm, và được chia thành 3 phần rõ rệt. Con dĩn còn có tên gọi khác như con dãn, bọ mát, bọ mắt, muỗi mắt… Chúng khá khó phát hiện do kích thước nhỏ. Chỉ khi bị đốt và sưng tấy mới cảm nhận được sự hiện diện của chúng. Con dĩn chủ yếu thuộc vào 3 chi là Culicoides, Lashiohelea và Leptoconops, trong đó chi Culicoides hoạt động phổ biến ở Việt Nam. Con dĩn xuất hiện nhiều vào mùa hè và thời tiết ẩm ướt sau mưa bão. Chúng cũng rất hút ánh sáng, thích bám vào các hệ thống chiếu sáng trong nhà.

Tác hại của con dĩn và muỗi mắt

  • Con dĩn và muỗi mắt có thể hút máu của người và động vật, gây phồng rộp, ngứa rát và khó chịu trên da. Đặc biệt, chúng kích thích hút máu mạnh hơn khi thời tiết nóng.
  • Chúng có thể truyền các bệnh truyền nhiễm cho con người thông qua hút máu.
  • Con dĩn thường sống ở nơi ẩm thấp, không sạch sẽ, khi tiếp xúc với chúng có nguy cơ mắc bệnh cao.

Cách phân biệt con dĩn và con muỗi

Đặc điểm Con dĩn Con muỗi
Tên khoa học Ceratopogonidae Culicidae
Kích thước 1 – 3 mm Lớn hơn nhiều lần
Khu vực hoạt động,sinh sống Nơi ẩm thấp, cây cối rậm rạp Nơi ẩm thấp, tối tăm
Vòng đời 1 – 2 ngày 1 – 2 ngày
Tập tính Hoạt động mạnh khi có giông bão Đốt người và gia súc
Vết đốt, cắn Sưng to, ngứa kèm dị ứng Sưng không lớn như dĩn đốt
Tính nguy hiểm Có thể truyền bệnh giun chỉ, viêm não Có thể truyền bệnh sốt xuất huyết, sốt rét, viêm não

Cách đuổi con dĩn hiệu quả

1. Bẫy dĩn bằng nến

  • Đây là cách rất hiệu quả và đã được chứng minh. Bạn chuẩn bị đường, bát nến và một bát/đĩa cơ lớn.
  • Đặt nến giữa bát nước, cho ít đường và đồ ngọt quanh nến và bát nước.
  • Tắt hết đèn trong nhà rồi đốt nến lên để thu hút con dĩn.
  • Dĩn bay vào bám vào nến sẽ chết hoặc rơi xuống nước.

2. Sử dụng đèn bắt côn trùng bẫy bọ mắt

  • Bóng đèn huỳnh quang hoặc đèn dây tóc có ánh sáng vàng cam sẽ thu hút côn trùng, đặc biệt là con dãn.
  • Bạn có thể lắp thêm lưới điện bên dưới đèn, khi con dĩn bay vào, chúng sẽ bị rơi xuống lưới điện và chết ngay lập tức.

3. Chế chai nhựa làm bẫy diệt dĩn

  • Cắt 1/4 phía trên của chai nhựa, sau đó bôi dầu ăn hoặc đồ ngọt vào thành trong của chai.
  • Đặt ngược phần cổ của chai và cố định bằng băng dính để tạo thành cái bẫy đơn giản.

4. Dùng thuốc xịt để diệt dĩn, bọ mắt

  • Hiện nay có rất nhiều loại thuốc diệt muỗi, côn trùng được bày bán trên thị trường. Một số loại thuốc hiệu quả và an toàn mà công ty Diệt Mối Hạnh Long đề xuất bao gồm:
    • Thuốc xịt dĩn Jumbo Vape Fik: có hương chanh, không gây mùi khó chịu. Bạn có thể xịt lên bóng đèn, màn hình và nơi ẩm thấp để hạn chế sự phát triển của con dĩn.
    • Thuốc xịt dĩn Raid: có mùi chanh nhẹ, không gây đau đầu khi hít phải. Thuốc này chứa các chất tiêu diệt côn trùng hiệu quả và đảm bảo an toàn cho sức khỏe của người sử dụng.
    • Thuốc xịt dĩn Mosfly Fik: chứa thành phần D-Phenothrin, Permethrin và các chất phụ gia khác, giúp tiêu diệt dĩn và muỗi hiệu quả. Tuy nhiên, cần lưu ý không để thuốc dính vào da, miệng hoặc mắt.

Cách phòng ngừa con dĩn cắn trong nhà

1. Mặc quần áo che toàn bộ cơ thể

  • Để tránh con dĩn cắn, bạn nên mặc quần áo dài, áo dài tay để che phủ toàn bộ da.

2. Mắc màn trước khi ngủ

  • Trước khi đi ngủ vào buổi tối, hãy lắp màn, kiểm tra xem màn có thủng không để tránh con dĩn xâm nhập vào trong nhà.

3. Vệ sinh cơ thể sạch sẽ

  • Thường xuyên vệ sinh cơ thể và dọn dẹp nhà cửa để tránh sự xuất hiện của dĩn.

4. Dọn dẹp môi trường sống

  • Vệ sinh môi trường sống, loại bỏ ao tù, bụi rậm để ngăn chặn sự sinh sôi và phát triển của dĩn.

5. Sử dụng tinh dầu thơm hoặc trồng cây có tinh dầu

  • Trồng cây có tinh dầu như sả, bạc hà, hương thảo để xua đuổi côn trùng. Bạn cũng có thể đốt tinh dầu trong nhà, xịt lên quần áo hoặc bôi lên da để tránh dĩn.

Những câu hỏi thường gặp về con dĩn

  • Con dĩn sinh ra từ đâu? Con dĩn thường đẻ trứng trong mùn đất, lá cây mục, vũng bùn, nước đọng và nơi có rác thải. Ấu trùng của dĩn sẽ nhanh chóng phát triển và trở thành dĩn cái để hút máu.
  • Muỗi mắt là con gì? Muỗi mắt là tên gọi khác của con dĩn. Do chúng có kích thước nhỏ và giống muỗi nên còn được gọi là con dãn, con bọ mát…
  • Tại sao nhà lại có nhiều dĩn? Nhà có nhiều dĩn có thể do nhiều nguyên nhân như thiếu vệ sinh, ẩm thấp, tối tăm, bẩn thỉu hoặc gần nơi cây cối rậm rạp, nguồn rác thải…
  • Vết con dĩn đốt thường như thế nào? Vết cắn của dĩn thường sưng to hơn so với muỗi, ngứa và có thể gây dị ứng. Nó để lại vết thâm đỏ trên da lâu ngày mới khỏi. Mặc dù vết cắn của dĩn không gây nhiều tổn thương cho da, nhưng nguy cơ mắc phải các bệnh truyền nhiễm từ chúng là đáng lo ngại.
  • Người hay bị dĩn cắn là ai? Người không vệ sinh cơ thể thường xuyên, nhiều mồ hôi, người ở bẩn, mùi cơ thể khó chịu là những yếu tố thu hút dĩn. Tuy nhiên, nhóm máu và mùi cơ thể cũng đóng một vai trò nhỏ.
  • Con dĩn sợ mùi gì? Con dĩn không thích các loại cây có mùi thơm như hương thảo, sả chanh và húng quế. Bạn cũng có thể sử dụng tinh dầu thơm để xua đuổi dĩn khỏi nhà. Đồng thời, đảm bảo quần áo, chăn màn thơm tho, nhà cửa sạch sẽ và thường xuyên lau chùi bằng nước lau sàn để tránh dĩn.
  • Con dĩn có nguy hiểm không? Con dĩn có nguy cơ truyền bệnh giun chỉ, viêm não… Ngoài ra, chúng gây vết cắn khó chịu.