Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu về sơ đồ mạch điện quạt trần và cách đấu nối tụ điện. Khi sửa chữa quạt cũ hoặc quạt thu mua từ ve chai, chúng ta thường gặp vấn đề mất dấu các dây. Vậy làm thế nào để nhận biết và đấu nối đúng với tụ điện?
Sơ đồ mạch điện quạt trần
🔎 Xem thêm
Trước khi sửa chữa, chúng ta cần hiểu sơ đồ mạch điện quạt trần như thế nào. Hãy xem hình ảnh dưới đây:
Từ sơ đồ này, ta có thể thấy rằng quạt trần có 2 cuộn dây. Cuộn bên trong là cuộn đề (khởi động), cuộn bên ngoài là cuộn chạy.
Cuộn chạy có số vòng dây nhiều hơn cuộn đề. Tuy nhiên, cuộn đề có điện trở lớn hơn vì ở cuộn đề dây nhỏ hơn, dẫn đến tiết diện nhỏ hơn.
L1: đầu dây chạy
L3: đầu dây đề
L2: đầu dây chung
Từ sơ đồ, chúng ta có thể dễ dàng nhận biết 3 dây trên và từ đó đấu nối tụ điện.
Cách nhận biết các đầu dây quạt trần
Khi sửa chữa quạt cũ, chúng ta thường chỉ nhìn thấy 3 đầu dây với 3 màu khác nhau như trong hình dưới đây:
Màu dây không phụ thuộc vào các hãng nổi tiếng như Vinawind hay Panasonic. Quy ước màu dây không còn có ý nghĩa do mỗi hãng có cách quy ước riêng. Để xác định đúng đầu dây, chúng ta cần áp dụng kiến thức vật lý.
Dụng cụ cần chuẩn bị: Đồng hồ vạn năng (hoặc đồng hồ đo điện trở).
Từ sơ đồ trên, ta thấy điện trở (R) giữa hai đầu dây L1 và L3 (R13) là lớn nhất. Điện trở giữa dây L2 và L3 (R23) lớn hơn so với R12 (giữa dây L2 và L1).
Tức là: R13 > R23 > R12
Lấy ví dụ quạt trần trong hình trên với 3 màu dây: trắng, xanh và vàng. Đo điện trở từng cặp dây, kết quả thu được như sau:
- Xanh – vàng: 312 Ohm (Ω)
- Trắng – vàng: 174Ω
- Trắng – xanh: 140Ω
Hai dây xanh – vàng có điện trở lớn nhất, suy ra chúng là hai đầu dây L1 và L3 (chưa rõ đâu là L1, đâu là L3), dây trắng là dây L2. Vì trắng – vàng có điện trở lớn hơn trắng – xanh, nên dây vàng là L3, dây xanh là L1.
Cách đấu tụ quạt trần
Tụ điện dùng cho quạt trần thường có dung lượng từ 2 micro Farad đến 2,5 micro Farad. Hai đầu dây của tụ điện là giống nhau, bất kể màu sắc của chúng.
Nối 2 đầu tụ với 2 dây xanh và vàng. Dây xanh là dây chạy, dây vàng là dây đề. Vì vậy, đầu nối dây vàng với tụ sẽ cuốn băng keo lại. Đầu nối dây xanh với tụ sẽ được nối chung với nguồn điện 220V.
Thông thường, khi nối dây đúng với tụ và cấp điện, quạt sẽ quay theo chiều kim đồng hồ khi nhìn từ trên xuống. Khi nhìn từ dưới lên, quạt sẽ quay ngược chiều kim đồng hồ.
Nếu đấu nối sai dây, quạt sẽ quay ngược chiều kim đồng hồ khi nhìn từ trên xuống. Lúc này, gió sẽ thổi ngược lên trên trần.
Sơ đồ đấu nối hộp số cho quạt trần
Trở lại sơ đồ mạch điện quạt trần phía trên. Hộp số có 2 dây, một đầu dây được nối với điện 220V (nối với pha nóng) và một đầu dây được nối với dây chung (L2). Tuy nhiên, bạn có thể thay đổi cách nối hộp số với đầu dây chạy (L1), như hình dưới đây:
Lưu ý: Đây là bài viết hướng dẫn, chúng tôi không nhận tư vấn hoặc sửa chữa quạt. Vui lòng đọc kỹ bài viết để hiểu nội dung. Nếu có thắc mắc, hãy để lại comment bên dưới. Bài viết sử dụng một số hình ảnh của Blogger Duy Huỳnh.
FAQs
Q: Tại sao quạt trần quay ngược chiều kim đồng hồ khi nhìn từ trên xuống?
A: Điều này có thể xảy ra nếu bạn đấu nối sai dây của quạt.
Q: Tụ điện dùng cho quạt trần có dung lượng bao nhiêu?
A: Tụ điện dùng cho quạt trần thường có dung lượng từ 2 micro Farad đến 2,5 micro Farad.
Q: Có thể thay đổi cách đấu nối hộp số cho quạt trần không?
A: Có, bạn có thể chuyển hộp số để nối vào đầu dây chạy của quạt.
Kết luận
Trên đây là hướng dẫn về sơ đồ mạch điện, cách đấu nối tụ và hộp số cho quạt trần. Hy vọng rằng những thông tin này sẽ giúp bạn khi sửa chữa hoặc lắp đặt quạt trong nhà. Để biết thêm thông tin về sản phẩm quạt trần Viettel AIO, vui lòng truy cập Viettel AIO.
Bài viết liên quan: