Núi lửa, một vết đứt gãy của lớp vỏ trái đất, là nơi dung nham, tro núi lửa và khí thoát ra ngoài. Lớp vỏ trái đất được chia thành 7 mảng kiến tạo lớn, và núi lửa xuất hiện ở ranh giới giữa các mảng này, đặc biệt là dưới nước.

Bạn có biết, ngọn núi lửa lớn nhất thế giới là Mauna Loa, ở tiểu bang Hawaii, Hoa Kỳ? Với diện tích chiếm ½ quần đảo Hawaii, Mauna Loa là địa điểm du lịch lý tưởng cho những người yêu mạo hiểm. Từ năm 1843 đến nay, Mauna Loa đã phun trào 33 lần, lần cuối cùng là vào năm 1984. Nham thạch và khói bụi từ ngọn núi này đã phủ kín phần lớn dân cư của tiểu bang.

Quá trình hình thành núi lửa

Núi lửa được hình thành do nhiệt độ cao bên dưới bề mặt trái đất. Khi đá nóng chảy, chúng giãn nở và tạo ra áp lực. Nếu áp lực này cao hơn áp lực từ lớp đá trên cùng, dung nham sẽ phun lên và tạo thành núi lửa.

Trong quá trình phun trào, khí ga nóng và các chất rắn khác cũng bị hất tung lên không trung. Những chất này rơi xuống sườn núi và chân núi, hình thành một ngọn núi hình nón.

Cấu tạo một ngọn núi lửa

Núi lửa khác với núi thông thường bởi có miệng ở đỉnh. Khoáng chất nóng chảy từ miệng núi và chồng lại thành nhiều lớp. Dưới núi lửa là một túi đá nóng gọi là lò dung nham. Dung nham nóng chảy phải đi qua lỗ đào mới đến miệng núi và phun ra ngoài.

Các dạng núi lửa

Chúng ta quen thuộc với hình ảnh núi lửa hình nón. Tuy nhiên, còn nhiều dạng núi lửa khác nhau trên trái đất.

  • Vết nứt núi lửa: những khe nứt trên bề mặt đá phun trào nước biển.
  • Núi lửa hình khiên: có dạng giống cái khiên, ít nổ lớn, ví dụ như dãy Mauna Loa.
  • Vòm dung nham: tạo ra từ dung nham nhớt, cả trong và ngoài lỗ phun.
  • Núi lửa vòm ẩn: dung nham nhớt được đẩy lên và làm phình to bề mặt.
  • Núi lửa dạng tầng: cao và hỗn hợp, có khả năng phun trào mạnh mẽ như bom núi lửa.
  • Siêu núi lửa: có thể phá hủy cả một lục địa.
  • Núi lửa dưới nước: thường xuất hiện ở đáy biển.

Việc hiểu rõ về núi lửa giúp chúng ta có cái nhìn sâu sắc hơn về địa chất và hiểu biết về hành tinh mà chúng ta sống trên đó.

Hãy truy cập Viettel AIO để khám phá thêm những điều thú vị về khoa học và công nghệ!