Bã mía là kết quả của quá trình ép cây mía lấy nước. Sau khi ép lấy nước, nhiều người thường cho rằng bã mía là vô dụng và vứt đi. Nhưng thực tế, bã mía lại là nguồn nguyên liệu rất hữu ích để làm phân bón hữu cơ một cách đơn giản và hiệu quả.

Bã mía gây ô nhiễm môi trường nếu không xử lý

Hiện nay, trồng mía đã ngày càng phổ biến. Theo Hiệp hội Mía Đường Việt Nam, có khoảng gần 50 nhà máy chế biến đường đang hoạt động với diện tích mía trồng lên đến 257.546 ha và sản lượng ép mía đạt 15,76 triệu tấn. Từ quá trình này, sinh ra khoảng 4,5 triệu tấn bã mía, 500.000 tấn mùn mía và 500.000 tấn mật rỉ đường.

Thường thì bã mía được sử dụng để đốt lò hơi trong nhà máy sản xuất đường và làm ván ép. Còn rỉ mật được sử dụng để sản xuất cồn, bột ngọt hoặc áp dụng cho một số công nghệ vi sinh khác. Nhưng phần tro và bã không sử dụng được sẽ phải đổ ra các bãi đất trống, gây nguy cơ ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Tuy nhiên, chúng ta có thể khắc phục tình trạng này bằng cách tận dụng bã mía làm phân bón hữu cơ cho cây trồng.

tan-dung-ba-mia-de-lam-phan-huu-co

Những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình ủ bã mía để bón cho rau

Để bã mía dễ dàng phân hủy và tạo thành phân bón chất lượng tốt, cần nắm rõ những yếu tố ảnh hưởng như nhiệt độ, độ ẩm, nguyên liệu ủ và thời gian ủ.

Kích thước mẻ ủ bã mía

Kích thước mẻ ủ là một trong những yếu tố ảnh hưởng đến quá trình phân hủy. Nếu kích thước mẻ ủ bã mía quá nhỏ, sẽ làm ngăn cản và hạn chế sự lưu thông khí, giảm hoạt động của vi sinh vật. Nếu bã mía có kích thước quá lớn, sẽ tạo ra rãnh lớn và ảnh hưởng đến nhiệt độ ủ, làm giảm hiệu quả diệt trừ mầm bệnh.

Nhiệt độ ảnh hưởng tới việc ủ phân bằng bã mía

Nhiệt độ là yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến quần thể vi sinh vật. Vi sinh vật có sự ưa nhiệt, ưa ấm, hoặc ưa lạnh khác nhau. Khi ủ bã mía thành phân bón, vi sinh vật sẽ thực hiện quá trình phân giải mạnh, nhiệt độ có thể tăng dần lên đến 50-60 độ C. Ở mức nhiệt độ này, vi sinh vật sẽ không phát triển tốt và quá trình phân hủy không diễn ra thuận lợi. Tuy nhiên, ta có thể điều chỉnh nhiệt độ bằng cách điều chỉnh độ ẩm, thêm vật liệu che phủ hoặc đảo trộn.

Độ ẩm mẻ ủ bã mía

Nước là yếu tố quan trọng đối với sự sống của vi sinh vật. Độ ẩm tốt nhất cho vi sinh vật là khoảng 50-60%. Để kiểm tra độ ẩm, ta có thể nắm nguyên liệu bã mía và chú ý xem có một ít nước chảy ra nhưng không nhỏ giọt. Nếu độ ẩm thấp hơn 30%, sẽ làm cản trở hoạt động của vi sinh vật. Nếu độ ẩm cao hơn 65%, sẽ chậm quá trình phân hủy và gây mùi hôi và rò rỉ chất dinh dưỡng, nguy cơ sinh ra các vi khuẩn có hại.

Thời gian ủ bã mía

Thời gian ủ bã mía phụ thuộc vào phương pháp ủ. Nếu ủ không đủ thời gian, chất hữu cơ chưa phân hủy hoàn toàn, có mùi hôi và vi sinh vật có hại vẫn còn tồn tại. Vì vậy, cần ủ bã mía từ 20-30 ngày để đạt chất lượng tốt nhất.

Hướng dẫn xử lý bã mía ủ để bón rau đơn giản tại nhà

Bã mía có nhiều công dụng như làm nguyên liệu đốt, chăn nuôi hoặc làm bột giấy. Nhưng công dụng được sử dụng phổ biến nhất là ủ bã mía để làm phân bón cho cây, cung cấp chất dinh dưỡng và tiết kiệm chi phí. Cách thực hiện ủ bã mía như sau:

Chuẩn bị nguyên vật liệu cần thiết

Chuẩn bị các nguyên vật liệu như bã mía, bã bùn. Bổ sung phân bón NPK 5-10-3, phân super lân, vi sinh ủ phân EcoClean Compost để thúc đẩy quá trình phân hủy, rỉ mật, vôi bột. Cần chuẩn bị thêm các dụng cụ ủ phân như cân, bạt, xẻng, cuốc, thùng đựng.

su-dung-ba-mia-de-lam-phan-bon

Tiến hành ủ bã mía thành phân bón

Bước 1: Nghiền nhỏ bã mía để không quá nhỏ hoặc quá lớn, tránh cản trở quá trình phân hủy.

Bước 2: Trộn đều bã mía đã nghiền với bã bùn, phân NPK, phân super lân, vôi bột. Dàn mỏng hỗn hợp nguyên liệu đã trộn dày khoảng 20-30 cm.

Bước 3: Rắc vi sinh EcoClean Compost vào mẻ ủ với tỷ lệ 10 gram/10 kg nguyên liệu ủ.

Bước 4: Dùng bạt đậy mẻ ủ đã được dàn cao khoảng 1,5-2m. Kiểm tra nhiệt độ và độ ẩm của đống ủ thường xuyên, đảo trộn và giữ nhiệt độ khoảng 50-60 độ C. Sau 20-30 ngày, phân sẽ hoài mục và bạn có thể sử dụng để bón cho vườn rau.

Sử dụng bã mía để làm phân bón cho rau thực sự là giải pháp tiện lợi, hiệu quả và tiết kiệm chi phí. Hãy tận dụng nguồn nguyên liệu này để sản xuất phân bón hữu ích cho khu vườn của bạn. Để biết thêm thông tin, vui lòng truy cập Viettel AIO.